Czy kwasy tłuszczowe DHA wpływają na insulinooporność?

0
95

Spożywanie produktów bogatych w kwasy tłuszczowe DHA jest jednym ze sposobów zapobiegania wielu chorobom oraz wspomagania ich leczenia. Czy mają one również zastosowanie w przypadku insulinooporności?

DHA – co to jest?

DHA to skrócona angielska nazwa kwasu tłuszczowego dokozaheksaenowego (docosahexaenoic acid). Należy on do wielonienasyconych kwasów tłuszczowych (NNKT), zalicza się do grupy omega-3.

Źródła kwasu DHA

Kwas dokozaheksaenowy znajduję się w produktach takich jak:

– tłuste ryby (np. śledź, łosoś, tuńczyk, sardynka, makrela, halibut, mintaj, dorada, węgorz europejski)

– owoce morza (np. kałamarnica)

– olej z alg

Wpływ DHA na zdrowie

Bezsprzecznie udokumentowane właściwości kwasów omega-3 (w tym DHA) to działanie przeciwzapalne i obniżające poziom trójglicerydów. Dzięki temu zmniejszają one ryzyko zachorowania na choroby takie jak: nowotwory, choroby układu krążenia, retinopatia (uszkodzenie naczyń krwionośnych w oku), depresja, czy choroba Alzheimera. Kwasy omega-3 wspomagają również walkę z tymi schorzeniami. Jednak czy mają one równie silne działanie jeśli chodzi o insulinooporność i cukrzycę?

Czy kwasy DHA wspomagają leczenie insulinooporności?

Badania przeprowadzone na zwierzętach były bardzo obiecujące, ponieważ wykazały one, że kwasy DHA zwiększają wrażliwość na insulinę oraz wpływają korzystnie na metabolizm glukozy. Można więc powiedzieć, że DHA wspomagają leczenie cukrzycy oraz insulinooporności u zwierząt. Natomiast jeśli chodzi o ludzi, sprawa jest nieco bardziej skomplikowana.

Okazuje się, że kwasy omega-3 (w tym DHA) nie mają bezpośredniego wpływu na zapobieganie i leczenie insulinooporności. Natomiast istnieją inne drogi, poprzez które mogą one przynieść korzyści osobom chorym:

zmniejszenie stanu zapalnego – insulinooporności towarzyszy przewlekły stan zapalny w organizmie. Kwasy omega-3 działają przeciwzapalnie, więc zapobiegają pogorszeniu się stanu zdrowia.

wpływ na choroby współistniejące – pomimo że DHA nie ma dużego bezpośredniego wpływu na insulinooporność, to jeśli chodzi o inne choroby, takie jak otyłość, choroby układu krwionośnego czy depresja przyczynia się on w znaczący sposób do polepszenia ogólnej kondycji organizmu.

Kwasy omega-3 mogą więc poprawić wrażliwość na insulinę u osób z chorobami współistniejącymi oraz w przypadku występowania tzw. zespołu metabolicznego, do którego zaliczamy m.in.: otyłość, wysoki poziom triglicerydów we krwi, nadciśnienie tętnicze, czy niski poziom cholesterolu HDL we krwi. 

Czy DHA pomaga w odchudzaniu?

Nadmierna masa ciała jest jednym z głównych czynników ryzyka powstania insulinooporności. Co więcej, zmiana stylu życia traktowana jest jako ważny element leczenia tej choroby. W takim razie, wszystko to, co pomaga w procesie odchudzania, będzie działało na korzyść osoby z insulinoopornością.

Okazuje się, że kwasy omega-3 wspomagają redukcję masy ciała. Dzieje się tak z kilku powodów:

osoby chorujące na otyłość mają niski poziom omega-3 w organizmie. Nie do końca wiadomo, czy  to niski poziom tych składników powoduje otyłość, czy otyłość powoduje że ich poziom się obniża. Jednak pewne jest to, że niedobór omega-3 może przyczyniać się do powstawania chorób metabolicznych.

nadmiar tkanki tłuszczowej prowadzi do przewlekłego stanu zapalnego, który jest czynnikiem ryzyka zachorowania na insulinooporność. DHA poprzez zmniejszenie stanu zapalnego w organizmie może więc wspomagać zdrowie.

kwasy omega-3 poprawiają wrażliwość na leptynę (hormon sytości). Trzeba bowiem wiedzieć, że insulinooporności może towarzyszyć leptynooporność, czyli uczucie głodu pomimo zjadanych posiłków.

posiłki bogate w kwasy omega-3 powodują większe uczucie sytości w porównaniu z daniami zawierającymi inne tłuszcze (np. omega-6 lub nasycone).

Badania pokazują, że pomimo tych korzystnych efektów, samo przyjmowanie suplementów omega-3 nie wystarczy aby schudnąć. Natomiast połączenie odpowiednio zbilansowanej diety ze szczególnym uwzględnieniem omega-3 działa nieco korzystniej niż samo przejście na zdrową dietę. Dobrze jest więc dbać o odpowiednią ilość omega-3 gdy zmieniamy nawyki żywieniowe.

Jaką ilość DHA należy spożywać?

Według Norm Żywienia Dorośli powinni spożywać 250 mg/dobę (EPA+DHA). Natomiast Amerykańska Agencja ds. Żywności i Leków jest zdania, że poziomy do 3 g / dzień są nadal uważane za bezpieczne.

Aby dostarczyć sobie odpowiednią ilość DHA z dietą, należy spożywać około 230 g ryb na tydzień, czyli mniej więcej dwie ryby w tygodniu. Zastępowanie mięsa rybami 1-2 razy w tygodniu jest korzystne również z tego powodu, że unikając spożywania mięsa unikamy jednocześnie nadmiaru nasyconych kwasów tłuszczowych.

Można również uzupełnić ilość DHA poprzez przyjmowanie suplementów. W aptece należy poprosić o suplementy EPA/DHA w dawce 250 mg. Następnie zdecydować, czy mają być to kapsułki zawierające olej z ryb, czy olej z alg. Oba są tak samo skuteczne, wybór należy do nas. Większe dawki niż 250 mg powinny być już skonsultowane z lekarzem.

Wnioski

Przyjmowanie suplementów DHA nie jest w stanie zastąpić zdrowej diety i nie zwiększa w bezpośredni sposób wrażliwości na insulinę. Warto jednak dbać o odpowiednią ilość kwasów omega-3 (w tym DHA) w ciągu dnia, ponieważ jest to jeden z elementów wspomagania zdrowia i zapobiegania chorobom.

Literatura:

  1. Jarosz M. i wsp.: Normy żywienia dla populacji Polski i ich zastosowanie. Warszawa: NIZP-PZH; 2020.
  2. Thota, Rohith N i wsp.: Docosahexaenoic Acid-Rich Fish Oil Supplementation Reduces Kinase Associated with Insulin Resistance in Overweight and Obese Midlife Adults. Nutrients vol. 12,6 1612. 30 May. 2020.
  3. Lalia AZ, Lanza IR. Insulin-Sensitizing Effects of Omega-3 Fatty Acids: Lost in Translation? Nutrients. 2016 Jun 1;8(6):329.
  4. López-Gómez C. i wsp.: Oleic Acid Protects Against Insulin Resistance by Regulating the Genes Related to the PI3K Signaling Pathway. J Clin Med. 2020 Aug 12;9(8):2615.
  5. Lepretti M. i wsp.: Omega-3 Fatty Acids and Insulin Resistance: Focus on the Regulation of Mitochondria and Endoplasmic Reticulum Stress. Nutrients. 2018 Mar 14;10(3):350.
  6. Gao H. i wsp.: Fish oil supplementation and insulin sensitivity: a systematic review and meta-analysis. Lipids Health Dis. 2017 Jul 3;16(1):131.
  7. Brown TJ. i wsp.: PUFAH Group. Omega-3, omega-6, and total dietary polyunsaturated fat for prevention and treatment of type 2 diabetes mellitus: systematic review and meta-analysis of randomised controlled trials. BMJ. 2019 Aug 21;366:l4697.
  8. Young IE. i wsp.: Association between Obesity and Omega-3 Status in Healthy Young Women. Nutrients. 2020 May 20;12(5):1480.
  9. Albracht-Schulte K. i wsp.: Omega-3 fatty acids in obesity and metabolic syndrome: a mechanistic update. J Nutr Biochem. 2018 Aug;58:1-16.
  10. D’Angelo S, Motti ML, Meccariello R. ω-3 and ω-6 Polyunsaturated Fatty Acids, Obesity and Cancer. Nutrients. 2020 Sep 10;12(9):2751.
  11. Kojta I, Chacińska M, Błachnio-Zabielska A. Obesity, Bioactive Lipids, and Adipose Tissue Inflammation in Insulin Resistance. Nutrients. 2020 May 3;12(5):1305.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here