Doustny test obciążenia glukozą (OGTT) – jak go wykonać i jak się do niego przygotować?

18
13343

Doustny test obciążenia glukozą (OGTT) to podstawowe badanie diagnostyczne w kierunku zaburzeń i chorób metabolicznych, w tym cukrzycy, cukrzycy ciążowej, insulinooporności, hipoglikemii reaktywnej, nietolerancji glukozy itd. Pomaga wykryć wszelkie nieprawidłowości.

Prawidłowe oznaczenie testu powinno wyglądać następująco:
– pomiar (z żyły!) na czczo
– pomiar (z żyły!) po 1 godzinie (od wypicia roztworu 75 g glukozy)
– pomiar (z żyły!) po 2 godzinach (od wypicia roztworu 75 g glukozy).

Jeśli lekarz zleci badanie jeszcze dokładniejsze, wtedy pomiary robi się co 30 minut, czasami nawet przez 4-5 godzin (przeważnie w warunkach szpitalnych).

W przypadku diagnostyki cukrzycy, hipoglikemii itp. zwykle bada się samą glukozę, natomiast żeby zdiagnozować insulinooporność, hiperinsulinemię czy inne zaburzenia insulinowe, konieczne jest badanie RÓWNIEŻ insuliny, czyli:

– glukoza oraz insulina (z żyły!) na czczo
– glukoza oraz insulina (z żyły!) po 1 godzinie (od wypicia roztworu 75 g glukozy)
– glukoza oraz insulina (z żyły!) po 2 godzinach (od wypicia roztworu 75 g glukozy).

(Jeśli lekarz zleci inaczej, wtedy dokonuje się pomiarów np. co 30 minut, czasami badanie trwa dłużej, nawet 4-5 godzin).

Przygotowanie do takiego badania też jest bardzo ważne i tutaj każdy kto robi takie badanie powinien zapamiętać kilka podstawowych zasad:

1. Badanie wykonujemy NA CZCZO (czyli po 8-12 godzinach postu),

2. Podczas badania NIE jemy, NIE pijemy, NIE chodzimy na spacery, NIE jedziemy po zakupy, do pracy, czy NIE odbieramy dziecka z przedszkola – całe badanie MUSIMY SIEDZIEĆ POD LABORATORIUM (możemy wziąć komputer, książkę, telefon itd),

3. Przed badaniem NIE bierzemy żadnych leków, niezależnie czy to Euthyrox, Metformina czy cokolwiek innego – NA CZCZO, to na czczo, czyli też bez leków (chyba, że lekarz powie, że trzeba wziąć. W innym razie – NIE. Euthyroxu nie bierzemy w dniu badania, natomiast metforminę odstawiamy na 3-5 dni przed badaniem – konsultujemy z lekarzem),

4. NIE robimy badania, jeśli jesteśmy przeziębieni, chorzy, mamy jakieś infekcje, jesteśmy w trakcie antybiotykoterapii itd. – wyniki wyjdą zaburzone,

5. NIE robimy badania w okresie intensywnych treningów, zawodów sportowych itd. Kilka dni przed badaniem, dobrze jest zminimalizować intensywność treningów, a dzień przed badaniem NIE WOLNO intensywnie trenować, najlepiej zrobić sobie w ogóle przerwę z treningami na ten dzień,

6. Od 3 do 7 dni przed badaniem NIE stosujemy żadnych restrykcyjnych diet, NIE eliminujemy węglowodanów z diety – jemy normalnie, najadamy się (ale nie przejadamy), nie głodzimy, nie ograniczamy itd.

7. Przez 3 dni przed badaniem NIE pijemy alkoholu, NIE bierzemy żadnych używek, mocno ograniczamy palenie papierosów, unikamy też nadmiernego spożycia kawy i herbaty,

8. Badanie ZAWSZE wykonujemy rano, ponieważ inne odczyty będą rano, inne w południe, inne wieczorem, a normy laboratoryjne podane są dla wyników porannych,

9. NIE rozcieńczamy roztworu glukozy cytryną! Wiem, że niektóre pielęgniarki same podają cytrynę, ale ona zaburza wyniki badań! Więc roztwór pijemy maksymalnie w ciągu 5 minut (im szybciej damy radę tym lepiej), ale staramy się potem niczym nie popijać, nie rozcieńczać, nie wciskać soku z cytryny,

10. Jeśli mamy skłonności do hipoglikemii, warto, żeby ktoś z nami podczas badania był. Oczywiście wiadomo, że w laboratorium zawsze możemy liczyć na pomoc pielęgniarki, ale czasami jednak osoba siedząca obok może szybciej zareagować jak zaczniemy odpływać 😉

To jest 10 najważniejszych przykazań prawidłowo wykonanego Doustnego testu obciążenia glukozą.

Kobiety w ciąży między 24 a 28 tygodniem, muszą ten test wykonać obowiązkowo, w celu diagnostyki ewentualnej cukrzycy ciążowej.

Napisała: Dominika Musiałowska – Prezes Fundacji Insulinooporność- zdrowa dieta i zdrowe życie, instruktor sportowy o spec. nordic walking i fitness. Pacjentka z insulinoopornością, Hashimoto, celiakią i PCOS. Autorka książki Insulinooporność – zdrowa dieta i zdrowe życie oraz bloga www.insulinoopornosc.com

18 KOMENTARZE

  1. W tekście jest parę nieścisłości, więc pozwolę sobie skomentować.
    1. Metforminę odstawiamy co najmniej tydzień przed badaniem.
    2. Prawie wszystkie stale przyjmowane leki przyjmujemy normalnie. Na czczo, to nie znaczy bez leków i nie ma zaleceń, by odstawiać znakomitą większość regularnie przyjmowanych leków przed testem. Wręcz przeciwnie. Euthyroxprzyjmujemy normalnie – skąd informacja, że należy go odstawić??? Należy natomiast omówić wcześniej z lekarzem, jeśli przyjmujemy leki mogące faktycznie wpłynąć na wynik – np. kortykosteroidy, diuretyki tiazydowe, niektóre beta-blokery.
    3. Cytryna nie wpływa w istotny sposób na wynik badania. Faktycznie, protokół badania nie przewiduje stosowania takich “ozdobników”, ale też nikt nigdzie nie wykazał, aby cytryna wpływała na wynik testu. Wiele osób ma odruch wymiotny przy tak słodkim napoju i dodatek cytryny umożliwia im wykonanie testu. W zaleceniach Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego aktualizowanych corocznie nie wspomina się o dodawaniu soku z cytryny, ale nie ma też zakazu. Przypominam, że pH w żołądku jest na poziomie 2-3 (podobnie jak pH soku z cytryny). Przypomina mi się wywiad prof. Bogdana Solnicy dla portalu Medycyna Praktyczna – profesor stwierdza w nim, że taki dodatek jest dopuszczalny. Lektura bazy Pubmed nie daje żadnych podstaw by twierdzić, że taki dodatek cokolwiek zmienia.
    4. Kawa i herbata w dniach poprzedzających – nawet w dużych ilościach – nie wpłyną istotnie na wynik. Nie ma też żadnych oficjalnych zaleceń, by przed testem “mocno ograniczać palenie papierosów” (poza ogólnymi zaleceniami, by nie palić). Mocne ograniczenie palenia papierosów podniesie palaczowi poziom stresu, co już może wpłynąć na wynik. Okres tuż przed badaniem z punktu widzenia samej patofizjologii nie jest dobry, by ograniczać palenie. Lepiej to zrobić dużo wcześniej lub już po teście.

  2. Jak często można wykonywać test krzywej cukrowej z obciążeniem? Czy to prawda, że nie częściej niż pół roku? W luxmedzie właśnie robiono mi badanie, ale już po wypiciu przeze mnie glukozy okazało się (wyszło z rozmowy) że lekarz, mimo zapewnień, nie wydał mi skierowania na krzywą insulinową (jedynie na glukozową). Muszę więc badanie wykonać ponownie, a gdzieś wyczytałam, że należy odczekać aż 6 miesięcy (!!)

  3. Dzień dobry. Mam 15 lat. Tok temu zdiagnozoeano u mnie hiperinsulinemię. Robiłam ostatnio krzywą glukozową i insulinową. Wyniki są takie: glukoza na czczo – 87, obciążenie glukozą po 1 godzinie – 130mg/dl, po 2 godz. – 113mg/dl, insulina na czczo: 21,73qlU/ml, po 1 godz. – 225,82qlU/ml, po 2 godz. – 242,53. Proszę o pomoc. Jestem przerażona. Z góry dziękuję. Wizytę mam dopiero na marzec 2017r.

  4. Mam pcos i insulinoopornosc.bardzo wypadają mi włosy czy to może być przyczyną? Jeśli tak to jakie badania by na to wskazywały? Bp lekarz sądzi że nic nie wskazuje na to że mogłyby wypadać mi włosy a one wypadają w bardzo dużym stopniu. A mam przecież niektóre wyniki ponad normę np testosteron, SHBG i dhae-so4. Pomóż bo nikt nie wie dlaczego mi wypadają tylko lekarz mówi no może tak być przy pcos. Ale dlaczego?? Co na to wskazuje?? Skoro niby żaden wynik nie pokazuje że coś może dziać się z włosami a ja łysieje?

    • Przyczyn może być wiele. Od zaburzeń hormonalnych, przez anemie, czy inne niedobory. Należałoby zrobić dokładniejsze badania (np. badania tarczycy, ferrytynę, żelazo, B12, kwas foliowy, morfologie itd.). Najlepiej zmienić lekarza i wybrać się do takiego, któremu będzie chciało się poszukać przyczyny.

  5. czy mozze mi ktos doradzic? zrobilam prywatnie badanie, a ze sie nie znalam to pielegniarka powiedziala ze nie ma sensu robic 3 pobran ( o, po 1h i po 2h) i ze wystarczy 0 i po 2h. w miedzy czasie pojechalam rowerem cos zalatwic i wrocilam (nikt mnie nie poinformowal ze nie moge wychodzic) czy zatem powinnam powtorzyc wynik??

    Glukoza
    0mnin – 105
    120min -76

    Insulina
    0min – 22,3
    120min – 22,1

    • Witam, wynik jest niekompletny, a po drugie nie miarodajny, ponieważ podczas badania należy siedziec i NIC nie robić. Wyniki, które Pani podała są podwyższone, ale nie wiemy czy jest to ich naturalny poziom. Należy odczekać teraz ok 3 miesięcy, ponieważ test obciążenia glukozą jest bardzo inwazyjnym badaniem, więc nie można go robić “co chwilę”. Nalezy odczekać i powtórzyć badania za jakiś czas, ale już pod kontrolą lekarza.

      • Minęły 4 lata i wiem, że autorce pytania już nic ta informacja nie da. Ale może da innym osobom, które odwiedzą tę stronę. Wynik po jednej godzinie nic nie zmienia u 90% osób. Taki wynik nie jest niekompletny, o ile pacjentka nie jest kobietą ciężarną. Oznaczenia po 1h (a nawet co 30 minut) mają sens tylko, jeśli jednocześnie oznacza się insulinę; test można też wówczas wydłużyć nawet do 3-4h w celu wykrywania hipoglikemii reaktywnej). Natomiast w zwykłym teście OGTT liczy się start oraz po 2h. Pielęgniarka miała więc rację. Natomiast faktycznie – przejażdżka rowerem w międzyczasie dyskwalifikuje to badanie. Oznaczenie po 1h wykonuje się u kobiet w ciąży i wówczas glikemia 180 mg/dl i więcej (czyli 10 mmol/l) jest jednym z możliwych kryteriów rozpoznania cukrzycy ciążowej (nie mylić z cukrzycą w ciąży). Kryteria cukrzycy ciążowej: glikemia na czczo 92-125, glikemia w 1h od 180 wzwyż, glikemia w 2h 153-199; wystarczy spełnienie jednego. Natomiast kryteria rozpoznania cukrzycy w ciąży: 2-krotnie glikemia na czczo co najmniej 126, glikemia w 2h co najmniej 200 mg/dl, glikemia przygodna 200 mg/dl wzwyż wraz z towarzyszącymi objawami hiperglikemii. Pozdrawiam.

  6. Cześć. Jestem po serii badań bo tyje. .. ostatnie robiłam wczoraj właśnie na IO. Wyniki glukoza na czczo 83 insulina 4,3. Insulina po godzinie 43, po dwóch 63,3. Czy to niepokojące?

  7. Witam, jestem wlasnie po tescie obciazeniowym. Chcialbym podzielic sie z Wami moimi wynikami i prosze o interpretacje.

    cukier

    na czczo – 110,1 mg/dl
    po 1h – 194.6
    po 2h – 115,6

    insulina

    na czczo – 9.9 mU/l
    po 1h – 72.17
    po 2h – 39.31

    tydzien przed testem robilem sama insuline i wynik mialem 13.4. Dodatkowo mialem podwyzszone eozynofile, obnizona hemoglobine,

  8. Byłam w Medicover ( prywatna placówka) odmówiono mi badania krzywej cukrowej której żaden lekarz mi nie zleci gdyz wycofali to badanie gdyz twierdza ze nie jest miarodajne. Co myślec ,co robic???

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here