Wpływ alkoholu na zdrowie (nie tylko) insulinoopornych

0
1986

Szeroko pojęta szkodliwość alkoholu jest zjawiskiem dobrze poznanym. Jednak czy istnieją duże różnice między wpływem alkoholu na stan zdrowia osób zdrowych a osób borykających się z insulinoopornością?

Alkohol – jaka dawka?

Przede wszystkim, należy sprecyzować ilość alkoholu oraz czas jego spożywania. Wedle rekomendacji rządu Wielkiej Brytanii, aby zminimalizować szkody dla organizmu, nie należy przekraczać 14 porcji alkoholu na tydzień. Za porcję alkoholu uważa się taką ilość piwa, wina lub napojów spirytusowych, która zawiera 10ml lub 8g czystego alkoholu etylowego. W praktyce oznacza to około 6 kieliszków 13% wina, o pojemności 175ml, 9 butelek 330ml piwa 5% lub 14 kieliszków 40% wódki, o pojemności 25ml każdy. Bardzo ważną kwestią jest także czas przyjmowania takich dawek alkoholu – najbezpieczniej rozłożyć je na okres co najmniej 3 dni. Jednak mowa tu o ilościach, z którymi wiąże się niskie ryzyko szkód dla zdrowia człowieka, ponieważ nie ma całkowicie bezpiecznej dawki alkoholu, która nie niosłaby żadnego ryzyka dla zdrowia człowieka. Pozytywnym aspektem jest fakt, iż najnowsze zalecenia brytyjskich naukowców są jednymi z najsurowszych na świecie – w porównaniu z poprzednimi wytycznymi, drastycznie ograniczono dozwolone porcje alkoholu z 28 tygodniowo dla mężczyzn i 21 dla kobiet.

Wpływ alkoholu na zdrowie

Negatywne oddziaływanie alkoholu etylowego można rozpatrywać na kilku płaszczyznach, m.in. zdrowia fizycznego, psychicznego, czy relacji społecznych. Każda z nich jest niezwykle istotna w kontekście holistycznie pojmowanego dobrostanu człowieka.

Długość życia i choroby

Zgodnie z wynikami setek badań, alkohol jest odpowiedzialny za rozwój wielu chorób, prowadzących do pogorszenia stanu zdrowia, jak również skrócenia długości życia. Dowiedziono, iż istnieje ponad 30 stanów chorobowych bezpośrednio związanych z nadmierną konsumpcją napojów alkoholowych. Ponadto szereg chorób zakaźnych, nowotworów, cukrzyca, choroby psychiczne czy też układu krążenia pośrednio związane są z piciem alkoholu. Organizm osoby nadużywającej alkoholu jest dużo bardziej podatny na infekcje wirusowe, bakteryjne, zmiany neurodegeneracyjne, czy zapalne. Oczywisty jest również fakt szkodliwości spożywania napojów alkoholowych u kobiet ciężarnych, polegającej na zaburzeniu rozwoju płodu, w tym układu odpornościowego. W przypadku osób aktywnych fizycznie, alkohol wiązany jest z występowaniem zgagi, obniżeniem wydolności fizycznej, dynamiki oddychania, funkcji serca, obniżeniem wartości psychicznych oraz upośledzeniem regulacji temperatury ciała podczas długotrwałych wysiłków.

Insulinooporność

A jak wygląda sytuacja w przypadku osób z rozpoznaną insulinoopornością? Zagadnienie to jest niezwykle ciekawe i tak, jak w przypadku umiarkowanych ilości czerwonego wina, mających korzystny wpływ na układ sercowo-naczyniowy, tak niewielkie spożycie alkoholu może wykazywać działanie protekcyjne na rozwój insulinooporności. Mechanizm działania alkoholu polega na zwiększeniu wrażliwości na insulinę, metabolizmu glukozy, zmniejszeniu poziomu czynników zapalnych, pozytywnym wpływie na metabolizm lipidów, efekcie antyoksydacyjnym, antyagregacyjnym na trombocyty, uwalnianiu tlenku azotu i indukcji ekspresji genów kodujących białka kardioprotekcyjne, np. iNOS (syntaza tlenku azotu), czy MnSOD (mitochondrialna izoforma dyzmutazy ponadtlenkowej). Kluczowym aspektem jest wrażliwość na insulinę, która podwyższana jest dzięki zahamowaniu uwalniania kwasów tłuszczowych z tkanki tłuszczowej. Powoduje to zmniejszoną konkurencję substratów w cyklu Krebsa, czyli etapu oddychania komórkowego, co zwiększa metabolizm glukozy przez 12– 24 godzin od spożycia alkoholu. Wykorzystując ten fakt, naukowcy doszli do wniosku, iż w przypadku zarówno insulinooporności, jak i już rozwiniętej cukrzycy, alkohol powinien być spożywany w umiarkowanych ilościach przed lub z posiłkiem. Badania wskazują również na zmniejszone ryzyko cukrzycy typu 2 u osób pijących umiarkowane ilości alkoholu, głównie wina, natomiast zwiększone w przypadku jego nadużywania. W Polsce efektem badań nad umiarkowanym spożyciem czerwonego wina na rozwój cukrzycy typu 2, w tym insulinooporności, był spadek o 35%. Jeśli dołączyć do tego pozostałe czynniki obniżające ryzyko zachorowania, takie jak niepalenie tytoniu, właściwa dieta i aktywność fizyczna, można uzyskać niezwykłe rezultaty, w tym obniżenie ryzyka przedwczesnej śmierci.

[Przypominamy, że NIE WOLNO łączyć alkoholu z lekami – w tym z METFORMINĄ.]

Artykuł napisała:
Joanna Kubat – Dietetyk kliniczny

Bibliografia:

  1. https://zdrowie.pap.pl/uzaleznienia/jak-pic-zeby-sobie-nie-szkodzic
  2. “The financial and health consequences of alcohol consumption – review of literature”, Alcoholism and Drug Addiction, Volume 28, Issue 3, September 2015, Pages 183-192
  3. “Effects of alcohol on the immune system – a review”, Alkoholizm i Narkomania 2013, Tom 26, nr 1, 37–53, 2013, Instytut Psychiatrii i Neurologii
  4. “Wpływ alkoholu na organizm sportowca”, Prace Naukowe Akademii im. Jana Długosza w Częstochowie. Kultura fizyczna, 2009, tom 8, s.187-206
  5. “Wpływ alkoholu na wybrane jednostki chorobowe. Wino czerwone – fakty i mity. Przegląd badań klinicznych (według EBM)”, Współczesne kierunki działań prozdrowotnych, red. A. Wolska-Adamczyk, WSIiZ, Warszawa 2015, s. 159-168
Poprzedni artykułSzkolenie “Insulinooporność – praktyczna wiedza dla specjalistów” – PROMOCJA
Następny artykułZapraszamy na kurs trenowania w domu!
Joanna Kubat
Dyplomowany dietetyk kliniczny i specjalista SOIT, uzyskała tytuł magistra na Uniwersytecie Medycznym w Łodzi. Swoją wiedzę regularnie poszerza poprzez liczne konferencje, kursy, szkolenia i fachową literaturę z zakresu żywienia, aktywności fizycznej i medycyny. Zdobyła wielokierunkowe doświadczenie dzięki praktykom w szpitalach, placówkach żywienia zbiorowego i stażowi w specjalistycznej poradni. Pozwala jej to skutecznie pomagać dzieciom, kobietom ciężarnym i karmiącym, seniorom, sportowcom, alergikom, osobom borykającym się z chorobami metabolicznymi, zaburzeniami hormonalnymi, nowotworami i wieloma innymi. Obecnie prowadzi własną poradnię dietetyczną. Najistotniejszym elementem w pracy z pacjentem jest dla niej zmiana nawyków żywieniowych na stałe i stworzenie indywidualnych jadłospisów, dostosowanych do potrzeb i stylu życia pacjentów. Uwzględnia wszystkie niezbędne elementy, zaczynając od jednostek chorobowych, analizy wyników badań, przez zdolności kulinarne, upodobania smakowe, tryb pracy, aż po budżet i ilość czasu, jaką pacjent może poświęcić na przygotowanie posiłków. Dzięki temu, zmiana sposobu odżywiania jest łatwa do osiągnięcia i co najważniejsze - przyjemna. Zawsze wspiera i motywuje swoich pacjentów na każdym etapie, pomagając im przezwyciężyć trudne momenty. Łącząc profesjonalizm z empatią, zapewnia kompleksową opiekę wszystkim podopiecznym.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here